قهرمان ميرزا عين السلطنه
970
روزنامه خاطرات عين السلطنه ( فارسى )
صدر السلطنه ، كله و دماغ معيوب هجو قوام الدوله را براى ندادن گندم بسيار خوب گفته . تمام اين سه قصيده را در حضور صدراعظم و جمعى ديگر برخاسته قرائت كرد . حالا طورى شده است كه عزاى شاه را اين اشعار از ميانه برده . همهكس در درب خانه متفكر و مغموم بود حالا تماما نشسته اين اشعار را مىخوانند و خنده مىكنند . عجب در اين است كه اغلب محترمين خواهش كردند و براى هركدام به خط خود قصايد را نوشته روانه داشت و ابدا ملتفت نيست . با وجود آنكه از اغلب مردم باسوادتر و باعلمتر است . عربيت كامل دارد ، خط را بسيار خوب مىنويسد . در حقيقت ميرزا و نويسندهء قابلى است . اشعار و تاريخ خوب مىداند . تقريرش را هيچكس ندارد . فرانسه ، انگليسى حرف مىزند ، اما كله و دماغ معيوب است . بارى براى حضرت و الا هم صورتى از اشعار فرستاده بودند . همهجا هم « كتبه و قائله من لا قدر له صدر السلطنه » رقم است . براى فخر الملك هم ديدم فرستاده بود و در تحت اشعار رقعهاى كه « نمىخواستم اسم من به شاعرى شهرت كند خواستم براى ولينعمت تاجدار خودم به زبان مازندرانى نوحهخوانى كرده باشم چون نظما بهتر بود و به حافظه و طبايع نزديكتر و براى يادگار بهتر لهذا نظم گفتم ، حالا مىبينم در كوى و برزن اشعار مرا قرائت مىكنند . لهذا براى جنابعالى كه اهل كمال و شعردان مىباشيد نسخهاى فرستادم . حضرت صدراعظم هم ملاحظه فرموده تمجيد فرمودند . » درست خودش را معرفى كرد . بيچاره كار به دست مردم مىدهد . او را مىشناختند اما حالا بهتر شناسا شدند . در اين ايام بيكارى كار به دست مردم كارى داده كه خيلى بايد ممنون باشند . تضمين ملك التجار ملك التجار تضمينى كرده كه خيلى بامزه [ است ] انشاء الله خواهم نوشت . پسر لسان - الملك هم اشعارى گفته بود به همان مضمون . خودش مازندرانى است و نمىداند كه لاريجان برنجكارى ندارد . شاه در ماه ذيقعده شهيد شد ، چه دخلى به عيد قربان دارد . آنجا كه مىگويد منيف پاشا گفت به ز دين حنيف مقصود سفير فوق العادهء دولت عثمانى است كه براى جشن پنجاهم آمده بود . در قزوين خبر اين واقعه رسيد مقيم شد . مجددا براى تسليت و تهنيت جلوس مأمور شد . مدتى است آمده در باغ بهارستان كه عمارت سپهسالار مرحوم باشد منزل دارد . شنبه 21 ذيحجه - صبح را براى تماشا و كسب اخبار دربخانه رفتم . جمعيت زياد بود . صدراعظم در تالار و عمارت بادگير روزها مىنشيند . ناهار در همان شمس العماره [ مىخورند ] . آمدن شاه نزديك است ، قرار بيست و چهارم بود . از قرارى كه امروز صدراعظم گفت 26 تشريف خواهند آورد . دستخطى از شاه به حضرت و الا نمود كه به خط خود شاه بود ، اظهار التفات به صدراعظم و رضايت از خدمات همه . مقرر شده بود شاهزادگان عظام حتى نايب السلطنه هم در حياط تخت مرمر جهت